بلوغ دیررس

میثم یه وقتایی با خودش فکر می‌کنه اگه یه روز قرار باشه با الی قرار بذاره و همدیگه رو ببینن، باز هم الی به رابطه‌ باهاش ادامه می‌ده؟ میثم دوست داره «مردونه»تر باشه. تو کلاسشون بچه‌هایی هستن که برای خودشون هیکلی ساختن و ریشی گذاشتن. اما اون لاغره و گاهی با خودش فکر می‌کنه:«اه، مثل پسربچه‌ها می‌مونی!» اونقدرا نگران نیست؛ اما گاه گداری هم این فکر از سرش رد می‌شه که نکنه هیچ موقع اونقدر مردونه نشه یا خیلی طول بکشه…

بلوغ دیررس چیست؟

به بلوغی گفته می‌شه که دیرتر از زمان طبیعی‌ش اتفاق بیفته. این اتفاق هم برای دخترا ممکنه بیفته هم برای پسرا و می‌تونه علل مختلفی داشته باشه که جلوتر می‌بینیم؛ اما اغلب اگر زمان کافی بگذره، فرآیند طبیعی بلوغ شروع می‌شه و جای نگرانی نداره.

وقوع بلوغ بعد از چه سنی بلوغ دیررس محسوب می‌شه؟

در دختران اگه سینه‌ها تا سن ۱۳ سالگی رشد نکرده باشن یا قاعدگی اول تا سن ۱۵-۱۶سالگی رخ نداده باشه، بلوغ دیررس محسوبش می‌کنن. در پسران هم اگر اولین نشانه‌ی شروع بلوغ در پسران دیده نشه، یعنی بیضه ها تا ۱۴ سالگی رشد نکرده باشن، بلوغ رو دیررس در نظر می‌گیریم.

علایم بلوغ دیررس چیست؟

علاوه‌بر رخ‌ندادن علایم بلوغ در سنینی که گفته شد، اگر در دختران فاصله بین شروع رشد سینه‌ها تا قاعدگی بیشتر از ۵ سال طول بکشه و یا در پسران اگر رشد و بزرگ‌شدن بیضه‌ها و آلت بیشتر از ۵ سال طول بکشه، بلوغ دیررسه.

چگونه مراحل بلوغم رو دنبال کنم؟

به‌جز تمام علایمی که تا به حال در مقاله‌های تغییرات مشترک بدن، جوش و مقاله های پریود، سینه، تغییرات بدن دختران و مقاله تغییرات بدن پسران نام بردیم، شما می‌توانید سرعت و مراحل این تغییراتِ مشهودِ بدنتون رو در اَشکال ساده‌ای مثل زیر دنبال کنید.

همانطور که از این تقسی‌ بندی هم پیداست باید دقت کنید که تمام این مراحل و زمانشان نسبی است و تحت تأثیر ده‌ها عاملی که درمورد هر فرد با فرد دیگر متفاوته. در نهایت اندازه‌ی سینه‌های دختران بعد از طی بلوغ کاملشان هم با هم متفاوت است و همینطور آلت پسران و این تنها تفاوت‌های فردی ست و هیچ یک بر دیگری برتری ای ندارد، همانگونه که هیچ چهره‌ای بر دیگری برتری ندارد.

بلوغ دیررس چرا اتفاق میفته؟

معمولا دیر شروع‌شدن بلوغ، نشان‌دهنده‌ی مشکل خاصی در بدن نیست و با کمی زمانِ بیشتر، همه چیز سیر طبیعیش رو پیش خواهد گرفت. در خیلی از موارد بلوغ دیررس جنبه ارثی و فامیلی داره. در موارد کمی بلوغ دیررس می‌تونه به دنبال یک مشکل اولیه باشه مثل زیادشدن هورمون پرولاکتین در دختران که می‌تونه به‌خاطر مصرف بعضی داروها  یا رژیم غذایی نامناسب یا حتی استرس و اضطراب باشه، سندرم تخمدان کیستیک در دختران که معمولا با دارو به‌راحتی برطرف می‌شه، سوءتغذیه‌ای که می‌تونه به دنبال بیماری‌های گوارشی یا مشکلات تغذیه باشه و درنهایت اختلالات ژنتیکی باشه. نوجوون‌هایی که به بیماری‌های مزمنی مثل بیماری کلیوی، دیابت یا حتی آسم مبتلا باشن هم ممکنه بلوغ رو دیرتر شروع کنن. در سایر موارد صرفاً عوامل محیطی یا ژنتیکی اون فرد جوری تنظیم شده که هورمون‌های جنسیِ شروع‌کننده‌ی بلوغ دیرتر از متوسط جامعه فعالیتشون رو آغاز می‌کنن.

چه عواملی ممکنه احتمال بلوغ دیررس رو بیشتر کنه؟

معمولا بلوغ دیررس بدون علت زمینه‌ای خاصی در بعضی افراد و به دلایل نامعلوم اتفاق میفته؛ اما دیده شده که توی خانواده‌هایی که پدر یا مادر یا هردوشون بلوغ دیررس داشتن ممکنه که فرزندشون هم این حالت رو پیدا کنه.

بلوغ دیردرس چه مشکلاتی رو ایجاد میکنه؟

در اکثر موارد مشکلی رو ایجاد نمی‌کنه و عقب‌موندن از هم‌سن‌وسال‌ها و هم کلاس‌ها ممکنه فقط کمی ناراحت‌کننده باشه؛ اما اگر علت دیگه‌ای مثل مشکل در هیپوفیز یا اندام تناسلی باشه اون موقع باید مشکل اولیه رو با مراجعه به پزشک برطرف کرد.

درمان بلوغ دیررس به چه شکله؟

اگر این مسیله داره نگرانتون می‌کنه، می‌تونید به پزشک مراجعه کنید. دکتر معایناتی رو انجام می‌ده و نمودار رشد و قدتون رو بررسی می‌کنه و در صورت نیاز سطح هورمون‌ها رو می‌سنجن. اگر مشکل خاصی نباشه، (که معمولا وجود این مشکلات خاص احتمال خیلی‌خیلی پایینی داره) درمان خاصی نیاز نیست و معمولا توی این شرایط فقط توصیه به پیگیری می‌شه.

با این وجود اگر هنوز این تاخیر براتون مسأله سازه، پزشک می‌تونه داروهای هورمونی‌ای رو برای چند ماه تجویز کنه و بلوغ بعد از چند ماه از استفاده از داروها خودبه‌خود آغاز می‌شه. این هورمون درمانی به صورت قرص یا چسب‌های پوستی استروژن برای دختران و تزریق تستوسترون برای پسرانه. طول مدت درمان هم بستگی به قابلیت هرکس به تولید هورمون‌ها داره.

می‌تونه خیلی سخت باشه که اطرافیانت باهم تغییراتی رو تجربه کنن و مرحله‌ای از زندگی رو بگذرونن و تو نه، گاهی سخت می‌شه که پابه‌پاشون پیش بری و حتی راجع‌به اندازه کوچک آلت یا سینه‌ها شوخی و مسخره‌بازی درمیارن. با وجود همه‌ی سختی‌ها اما این مشکلیه که معمولا لازم نیست نگرانش باشی و اغلب خودبه‌خود برطرف می‌شه. با این حال اگر هنوز ناراحتت می‌کنه حتما با پدر و مادرت، دوستای نزدیکت یا دکتر مشاورت راجع‌بهش صحبت کن و صبر کن تا این دوران گذار هم سپری شه. حتما یادت باشه که استرس زیاد می‌تونه این دوران بلوغ دیررس رو طولانی‌تر هم بکنه پس بهترین کمکی که می‌تونی به خودت بکنی اینه که خونسرد باشی و راه حل درست رو با کمک بزرگترها و افراد متخصص پیدا کنی.

رفتن به نوارابزار